Hipertansiyon nedir? Belirtileri ve tedavi yöntemleri nelerdir?

Hipertansiyon nedir? Belirtileri ve tedavi yöntemleri nedir?


Hipertansiyon hastalığı bütün dünyada yaygın olarak görülen kronik hastalıkların başında gelir. Ülkemizde nerede ise 15 milyon kişi, doğrusu her 3 kişiden biri yüksek gerilim emareleri taşır. Bu hastaların yaklaşık %5-6’sı etkili bir tedavi ile sağlığına kavuşabilir.



Hipertansiyon nelerdir?

Kan kalpten pompalanır ve damarlarda dolaşırken damarlara bir basınç uygular. Tansiyon olarak tanımlanan tansiyon kıymeti kişiden kişiye değişim gösterir. Kan basıncı sistolik ve diastolik olmak suretiyle ikiye ayrılır. Kalp kasılır ve damarlara doğru kanı atar. Kanın damarlara attığı kan basıncına sistolik denir. Kalp gevşediğinde ise hâlâ damarlarda kan basıncı bulunur. Bu basınca diastolik denir. Sistolik tansiyon büyük gerilim; diastolik minik tansiyon olarak da bilinir. 18 yaşın üzerindeki erişkin bir bireyin istirahat halindeki normal sistolik kan basıncı en yüksek 120mmHg, düzgüsel diastolik tansiyon ise en yüksek 80 mmHg olmalıdır. Hipertansiyon hastalarında kan damarlarındaki basıncın değeri normalin üzerinde seyreder.


Hipertansiyon emareleri nelerdir?

Tansiyon 180/110 mmHg’nin üstüne çıkmadığı sürece herhangi bir alemet göstermeyebilir. Ancak devamlı yüksek olduğunda vücuda zarar verir. En oldukca görülen yüksek gerilim emareleri:


Sık idrara çıkma bilhassa geceleri uyanıp idrar yapma

Bulanık yahut çift görme

Bacaklarda şişlik

Nefes darlığı

Halsizlik, bitkinlik, isteksizlik

Kulak çınlaması

Burun kanamaları

Düzensiz kalp atışı ve kalp ağrısı

Baş dönmesi ve baş ağrısı

Hipertansiyon nedenleri nelerdir?

Tansiyon yüksekliğinin genetik ve çevresel faktörler olmak üzere en mühim iki sebebi vardır. Birinci derece akrabalarında yüksek tansiyon öyküsü olan kişilerde hipertansiyon görülme riski büyüktür. En yaygın olarak görülen hipertansiyon nedenleri:


Aşırı tuzlu gıdalarla beslenme

Kafa içi basıncın yüksek olması

Aort damarının kalpten çıkmış olduğu bölgenin dar olması

Böbrek üstünden salgılanan kortizon veya aldesteron hormonlarının aşırı salgılanmasına bağlı olarak görülen Crohn ve Cushing hastalığı

Böbrek tümörleri

Akut veya kronik böbrek rahatsızlıkları

Böbrek damarlarının daralması

Tiroid bezi hastalıkları

Şeker hastalığı

Kolesterol yüksekliği

Gebelik

Soğuk algınlığı ilaçları, dekonjestanlar, birtakım ağrı kesiciler, doğum kontrol hapları, kokain ve amfetamin benzer biçimde illegal ilaçlar

Kilo fazlalığı

Alkol ve sigara kullanımı



Hipertansiyon tedavisi iyi mi olur?

Yüksek gerilim hastalarının tedavisi için öncelikli olarak hastaların ömür tarzında değişimler yapması istenir. Tansiyon hastası ideal kilonun üzerindeyse ülkü kilosuna dönmesi için yeterli ve dengeli bir rejim programı uygulaması önerilir. Tuz tüketimi kısıtlanır ve meyve, sebze tüketimi artırılır. Margarin, tereyağı ve kuyruk yağı benzer biçimde doymuş yağ oranı yüksek gıdalar diyetten çıkarılır. Alkol ve sigara kullanımı ne olursa olsun bırakılmalıdır. Tansiyon hastalarının tertipli fizyolojik aktivite yapması, kan basınçlarının düzenlenmesini sağlar. Yaşam tarzındaki değişikliklere uyum sağlayamayan veya değişikliklere rağmen tansiyonu düşürülemeyen hastalara ila tedavisi uygulanır. Kronik bir rahatsızlık olan hipertansiyon ömür boyu belirli aralıklarla hekim kontrolü gerektirir. Doktor tarafından önerilen ilaçların düzenli olarak alınması ve doktora danışılmadan dozunda oynamalar yapılmaması gerekir.


Tansiyonu ne düşürür?

Yüksek gerilim durumunda hastanın ellerini, ayaklarını ve kollarını normal musluk suyu ile yıkaması önerilir. Soğuk su ile meydana getirilen duş da kan basıncının düşürülmesine destek sağlar.

Tansiyon yükseldiği zaman derhal bir limonun suyunu sıkıp sulandırarak içmek kan basıncını düşürebilir.

Tuzsuz yoğurt ve ayran da tansiyonu düşürücü etki gösterir. Ancak yoğurt veya ayranın tuzsuz bulunmasına extra itina gösterilmelidir.

Nar suyu ve greyfurt gibi meyvelerin suları ve kekik suyu da tansiyon düşürücüdür.

Halk arasında da gerilim yüksekliğinde kullanılan sarımsağın da kan basıncını düşürücü etkisi vardır.