Aşırı Terleme

Aşırı Terleme (Hiperhidroz) Nedir?

Ter bezlerinin aşırı derecede çalışmasına tıp dilinde hiperhidroz doğrusu aşırı terleme denir.

Normal koşullarda vücudumuz dakikada metrekare başına 1 mililitre kadar ter salgılarken hiperhidroz halinde terleme miktarı 40 katına kadar çıkabilir.

Hiçbir sebep yokken terliyorsanız dikkat!

Hiperhidrozi hastalarının terlemesi için hareket etmelerine yada ortam sıcaklığının aşırı yüksek olmasına gerek kalmamıştır. Hatta oturdukları yerde bile ellerinden ter damlayabilir.

Neden Terleriz?

Terleme, egzersiz sırasında, sıcak veya soğuk havalarda vücut ısısını ayarlamak için lüzumlu olan fizyolojik bir mekanizmadır. Ayrıca stres ve coşku durumlarında da terlemede artış görülebilir.

Aşırı Terleme Belirtileri Nelerdir?

Ortam sıcaklığından bağımsız olarak, el ve ayak ayakların, bileklere kadar nemli veya soğuk olması durumu yaşanır. Stres veya başka bir etki esnasında parmak uçlarından bolca oranda ter damlaması gerçekleşir.

Aşırı Terlemenin Sıklıkla Görüldüğü Yerler

    • El ve Ayak Terlemesi

    • Koltuk Altı Terlemesi

Aşırı Terlemeye Bağlı Komplikasyonlar Nelerdir?

Hiperhidrozi, sağlığa direkt zarar veren bir rahatsızlık değildir. Ancak özellikle yaz mevsiminde, yeteri kadar su ve mineral alınmadığı takdirde, tuz ve su kaybı kısaca dehidratasyon belirtileri ortaya çıkabilir.

Cilt irritasyonları, kaşınmaları görülebilir. Bazı kişilerin ise, öğrenim, iş veya sosyal yaşantısını, ruhsal durumunu etkiliyor hale gelebilir.

Aşırı Terlemenin Nedenleri Nelerdir?

Nedeni kesin olarak bilinmemekle birlikte primer hiperhidrozis, sinir sistemine bağlı bir rahatsızlıktan kaynaklıdır ve olguların genelinde bir aile öyküsü görülür.

Gut hastalığı, tüberküloz, diyabet, metabolik hastalıklar ve tiroit bezinin aşırı çalışması şeklinde durumlardan dolayı da terleme görülebilir.

Aşırı Terleme Tanısı Nasıl Konur?

Tanı, fiziksel muayene ile konulmaktadır. Hastalığın bulguları kendine has olduğu için tanısı güç değildir.

Ancak, hipertiroidi, diyabet, hiper gerilim ve hormonal bir rahatsızlık olan feokromositoma benzer biçimde aşırı terlemeye sebep olan öteki hastalıklardan ayırt edilmesi önemlidir.

Bu gibi hastalıklarda terleme yalnızca koltuk altında terleme, ayak ve elde terleme biçiminde değil, sıklıkla vücudun genelinde görülmektedir.

Aşırı terlemenin belirtileri nedir?

Primer yöresel hiperhidrozon tanısının konulabilmesi için hastada en az 6 ay süren bölgesel ve aşırı terlemenin yanı sıra aşağıdaki belirtilerin görülmesi icap eder:

    • Haftada minimum bir kez terleme atağı olması

    • Terlemenin bakışımlı olması

    • Terleme düzeyinin yaşam standardını bozması

    • 25 yaşından önce ortaya çıkmış olması

    • Aile öyküsü olması

    • Uykuda terleme olmaması

Aşırı terleme, kişileri çok rahatsız ettiği için psikolojik ve toplumsal sorunlara yol açabilir. Bununla beraber aşırı terleyen bölgelerde mantar enfeksiyonları da sıklıkla görülür.

Aşırı Terleme Tedavisi Nasıl Yapılır?

Aşırı terleme mevzusunda, deva tedavileri, terleme önleyici merhem ve spreyler, iyontoforez tedavisi, botulinum toksin (botox) enjeksiyonu ve cerrahi tedavi uygulamaları günümüzde başvurulan yöntemlerdir.

İlaç tedavileri

Hiperhidroz tedavisinde zaman zaman oral yada sistemik reçeteli ilaçlar kullanılır. Bunlardan bazıları antikolinerjikler, beta blokerler ve clonidine hydrochloride’tir.

Bu tür ilaçların teoride ter bezlerinin uyarılmasını engelleyerek genel terlemeyi sınırlandırabildikleri düşünülse de ciddi yan tesirleri sebebiyle uzun vadeli kullanımları önerilmez.

Terleme önleyici merhemler ve spreyler

Merhem, sprey ve solüsyonlar hafifçe düzeydeki terlemeler için etkili olabilir. Genellikle geceleri uygulanan alüminyum tuzları içeren solüsyonlar, spreyler kullanılabilir. Ancak, cildi boyama, tahriş etme, alerjik reaksiyon şeklinde yan tesirleri olabilir. Etki payı ve süresi de düşük olduğu için dolayı günümüzde çoğunlukla tercih edilmemektedir.

İyontoforez tedavisi

Cilde düşük voltajlı elektrik akımı verilerek uygulanır. Özellikle ellerde etkilidir. Tedavinin uzun soluklu olmasını gerektirir. Epilepsi hastalarında, hamilelerde ve kalp pili olanlarda uygulanamaz. Ciltte kızarıklık, ağrı, yanma şeklinde etkiler oluşabilir.

Botoks ile Aşırı Terleme Tedavisi (Botulinum toksin tedavisi)

Koltuk altında, el ve ayakta birçok değişik sebepten olup biten aşırı terlemeyi önlemek için toksin ile tedavi yöntemi günümüzde oldukca yaygın hale gelmeye başlamıştır.

Bu metot, terlemede etken olan bölgelere (derinin 2-3 mm dibine) azca oranda toksin enjeksiyonu (botoks) uygulanarak yapılır. Bölgedeki ter bezlerini uyaran sinir uçlarının geçici olarak çalışmasını bloke ederek tesir eder.

Botoks ile terleme tedavisinin yan etkisi yoktur.

Vücuttaki terleme işlevi bu yöntemle ya tamamen son bulur yahut 6-8 ay sonrasında tekrarı icap eder. İşlemden hemen sonra kişi normal, günlük dünyasına geri dönebilir ve 3-4 gün içinde yaptırdığı işlemin sonucunu görür.

Cerrahi tedavi

Özellikle el ve koltuk altı bölgesinde endoskopik torakal sempatektomi yöntemi kullanılmaktadır.

Fazla çalışarak aşırı terlemeye neden olan sempatik sinirlerin kesilmesi yada çıkarılması laf mevzusudur ve geri dönüşü yoktur.

Bazı durumlarda sevimli zincir ve dalları koterle yakılabilir yahut klipsle sıkıştırılabilir. Bu sinirlerin terleme dışında işlevi olmadığından ameliyatın nüzul oluşturma, his kaybı, refleks azalması benzeri tesirleri oluşmaz.