Ağız yarası nedir?

Ağız yarası nedir?

Ağız yarası; ağız ve yanakların iç bölümü, diş etleri, dil ve dil altı ile damak bölgelerinde ortaya çıkan mukozal hasarlara verilen isimdir. Bu yaraların iltihaplı bir görünüm almış olduğu ve şişliğe niçin olduğu durumlardaki haline ise aft ismi verilir. Ağız içinde oluşan yaralar uçuk şeklinde virüslere bağlı olarak ortaya çıkan yaralar olabileceği şeklinde bakteriyel enfeksiyonlar ve sert besinlerin tüketilmesine bağlı olarak ağız içinin hasar görmesi nedenleriyle ortaya çıkabilir. Çok yaygın görülen bir sağlık problemi olup genellikle birkaç gün içinde kendiliğinden iyileşen kolay tablolardır. Durumun ciddi olup olmadığını algılamak oldukça kolaydır. Eğer ağız yaraları sürekli olarak tekrarlıyorsa veya birkaç gün içinde iyileşmeyip büyümeye ve kötüleşmeye devam ediyorsa, altında yatan değişik bir rahatsızlık olması ihtimali oldukça yüksektir. Bu nedenle yaraya yönelik tedavi uygulanırken bununla beraber farklı bir rahatsızlık olup olmadığı da araştırılmalıdır. Bebeklerde ve çocuklarda yetersiz ağız bakımı yada gıda tüketimi esnasında ağız içine verilen hasarlar sebebiyle ağız içi yaraları daha sık olarak gözlenir. Yapılan araştırmalar sonucunda ağız yaralarının hanımlarda görülme sıklığının erkeklere oranla daha yüksek olduğu da tespit edilmiştir.

Ağız yarası belirtileri nelerdir?

Ağız yaraları, 1-2 gün içinde ortaya çıkan, süratli bir şekilde gelişen ve genellikle birkaç gün içinde iyileşen yaralar şeklinde görülür. Bu süreçte görülen belirtiler şöyleki sıralanabilir:

    • Ağız arasında kızarık görünümdeki yaralar

    • Yara bölgesinde iltihaplanma

    • Yara bölgesinde şişkinlik, ağrı ve duyarlılık

    • Yara bölgesindeki ağrı ve batma hissi nedeniyle konferans ve çiğnemede zorluk

    • Diş fırçalama esnasında acı hissi

    • İştah azalması

    • Boğaz ağrısı

    • Ateş

Ağız yarası niçin olur?

Ağız yaraları ara sıra stres ve ruhsal kaynaklı etkenlere bağlı olarak kendiliğinden ortaya çıkabilir. Bu durumların dışında oluşumunda rol oynayan belli başlı nedenler mevcuttur. Bu yaraların oluşumunda rol oynayan yanlış davranışlar ve bazı sıhhat sorunları şunlardır:

    • Genetik ve sistemik hastalıklar

    • Vitamin ve mineral eksiklikleri

    • İlaç kullanımı

    • Hormonal değişiklikler

    • Besin ve ilaç allerjileri

    • Aşırı soğuk ve sıcak besinlerin tüketilmesi

    • Ağız bakımı ve temizliğinin yetersiz olması

    • Alkollü ve asitli içeceklerin tüketimi

    • Sigara kullanması

    • Sağlık açısından uygun olmayan kimyasal içerikli diş macunu ve benzeri ağız bakım ürünlerinin kullanması

    • Diş ve diş etlerinin yapısındaki bozukluklar

    • Bağışıklık sisteminin zayıf olması

    • Bakteriyel ve viral enfeksiyonlar

    • Sert ve ağız içinin çizilmesine neden olabilecek besinlerin tüketimi

Ağız yarası teşhisi iyi mi konulur?

Ağız yaraları, yaranın ağzın arka bölgelerinde olmaması durumunda kişi tarafından gözle rahatça teşhis edilebilir. Bunun için hastanın bir ayna karşısında ağrı hissettiği bölgeyi incelemesi yeterlidir. Yaranın damak veya boğaza yakın bölgelerde oluşması niteliğinde ise bu yaralar diş hekimlerinin kullandıkları aparatlar yardımıyla kolaylıkla görülebilir. Birkaç gün içinde iyileşmeyen, normalin üstünde acı ve ağrıya niçin olan, kanama ve ateşlenmeye sebebiyet veren ağız yaralarında vakit kaybedilmeksizin diş hekimine başvurulmalıdır. Diş hekimi tarafınca yapılacak olan muayene sırasında yaranın boyutu ve tercih edilmesi ihtiyaç duyulan tedavi yöntemi belirlenir ve yaranın oluşum sebebi araştırılır. Enfeksiyon niteliğinde lüzumlu görüldüğü takdirde ağız içerisinden kültür alınarak laboratuvar incelemeleri yapılır ve enfeksiyona niçin olan mikrobiyolojik etkili belirlenir ve antibiyotik yada antiviral tedavisine başlanır.

Ağız yarasına ne iyi gelir ve tedavisi nasıl yapılır?

Küçük çaplı, rahat ve günlük hayatı fazla etkilemeyen ağız yaraları evde alınabilecek kolay önlemler ve gargara kullanması ile süratli bir biçimde iyileşir. Daha büyük çaplı yaralar için diş hekimine başvurmak büyük önem taşır. Ağız yaraları, özellikle çocuklarda ortaya çıktığı durumlarda iştah kaybı ve yemek yemede güçlüğe niçin olması ile büyüme ve gelişmede geriliğe yol açabilir. Bu nedenle bir an ilkin tedavi edilmesi gerekir. Diş hekiminizin değişik bir tedavi önermediği durumlarda doktorunuza danışarak birtakım evde tedavi yöntemlerini tercih edebilirsiniz. Evde ağız yarası bakımına yönelik olarak yapılabilecek naturel tedavilerden bazıları şunlardır:

    • Karbonat: Antibakteriyel özelliği ve yaralar üzerindeki iyileştirici etkisi sebebiyle karbonat, ağız yaralarının iyileştirilmesi için sıklıkla tercih edilen evde bakım yöntemlerinden bir tanesidir. 1 çay kaşığı kadar karbonatı az oranda su ile karışmasını sağlayarak hazırladığınız bu su ile gargara yapabilirsiniz. Yaranın dudağa yakın bölgelerde yer alması durumunda ile suyu bir bez yardımıyla yaralı bölgenin üstüne sürebilirsiniz.

    • Ada çayı: Enfeksiyonların iyileştirilmesi üstünde olumlu tesirleri olan ada çayı, ağız yaralarının naturel tedavisi için de tercih edilen yöntemlerdendir. Doğal ada çayının kaynatılması ile hazırlanan bitki çayı ağzı yakmaması için ılık olacak biçimde bir miktar soğutulur. İçerisine şeker yada tatlandırıcı eklenmeden içilir. İçim esnasında ağızda bir müddet bekletilmesi etkisini artıracaktır.

    • Tuzlu su: Yaklaşık bir çay bardağı suyun içerisine 1 tatlı kaşığı tuz karıştırılarak bu su ile gargara yapmak, hem ağız içinin dezenfekte edilmesine, bununla beraber yaraların daha süratli bir şekilde iyileşmesine katkı sağlar. Bu işlem esnasında tuz sebebiyle bir miktar sızlama olması normaldir.

Doğal yöntemlerin dışında ağız yaralarının iyileştirilmesinde en sık tercih edilen ve oldukca müessir olan bir öteki yöntem ise antibakteriyel ve antienflamatuar etken gargaralardır. Eczanelerde rahatlıkla bulunabilen bu gargaralar; yaraların neden olduğu ağrının hafifletilmesini sağlar, ağız içini temizler ve antibiyotik içerikli gargaralar bununla birlikte enfeksiyon ile savaşım edilmesine de destek sunar. Bu nedenle doktorunuz tarafınca önermiş olduğu takdirde gargara kullanması fazlaca önemlidir.

Yukarıda belirtilen naturel yöntemler ağız bakımında çoğunlukla tercih edilen evde bakım şekilleri olup bunların uygulanıp uygulanamayacağı yada hangilerinin tercih edilebileceği mevzusuna kesinlikle diş hekimi karar vermelidir. Ağız yaraları doğru halde tedavi edilmediği takdirde ilerleyerek diş kökleri gibi değişik yerlere yayılabilir, netice olarak diş yitirilmesine kadar giden daha ciddi boyutlara ulaşabilir. Bu nedenle ağız yarasının birkaç gün içerisinde iyileşmemesi niteliğinde doktor kontrolünden geçmek oldukça önemlidir. Eğer siz de ağız içi yarasına ne iyi gelir, ağız içi yarası niçin olur gibi soruların cevaplarını merak ediyor iseniz bir diş hekimine başvurarak muayeneden geçebilir, doktorunuzun vereceği tavsiyeler ışığında tedavinize başlayabilirsiniz. Ağız yarası sorununuz devamlı olarak yine ediyor ise bu durumu diş hekiminize bildirerek altında yatan farklı bir rahatsızlık olup olmadığının araştırılmasını isteyebilirsiniz.